Vitaminen, mineralen en aminozuren
Vitamine B6
De hoeveelheid vitamine B6 in het bloed; een tekort is zeldzaam, te veel door supplementen kan zenuwschade geven.
Alles over deze analyseWat meet dit
Vitamine B6 is nodig voor de afbraak en opbouw van aminozuren, voor de bloedaanmaak en voor de werking van zenuwen en afweer. Het zit in vlees, vis, eieren, brood en graanproducten, aardappelen, peulvruchten, groente en melkproducten. De lever zet de verschillende vormen om in de werkzame vorm pyridoxaalfosfaat, die de test meestal meet. Anders dan bij veel andere wateroplosbare vitamines kan langdurig te veel vitamine B6 schadelijk zijn.
- Te veel vitamine B6 door supplementen of multivitaminen, met risico op zenuwschade in handen en voeten (perifere neuropathie)
- Vitamine B6-tekort bij ondervoeding, overmatig alcoholgebruik, nierfalen of gebruik van isoniazide (een middel tegen tuberculose)
Verhoogd
Een verhoogd vitamine B6 komt door supplementen of multivitaminen met vitamine B6; via gewone voeding krijg je niet te veel binnen. Langdurig te veel B6 kan zenuwschade in handen en voeten geven (perifere neuropathie), met tintelingen, een doof gevoel of pijn. Bijwerkingencentrum Lareb ontving meldingen van zenuwklachten ook bij dagdoseringen van 12 milligram of minder, terwijl supplementen in Nederland tot 21 milligram per dag mogen bevatten. Ongeveer een derde van de mensen met klachten gaf aan te herstellen na het stoppen.
Verlaagd
Een verlaagd vitamine B6 kan wijzen op een tekort. In Nederland komt een tekort volgens het Voedingscentrum nauwelijks voor. Een tekort kan ontstaan bij ondervoeding, overmatig alcoholgebruik, nierfalen, tijdens zwangerschap en borstvoeding en bij gebruik van isoniazide. Een langdurig ernstig tekort kan bloedarmoede, zenuwklachten, een verminderde weerstand en huidafwijkingen rond ogen, neus en mond geven.
Bij een afwijkende uitslag
Bij een verhoogde waarde en zenuwklachten vraagt de huisarts naar alle supplementen en producten met vitamine B6, adviseert meestal daarmee te stoppen en kijkt of de klachten afnemen; bij blijvende of ernstige klachten volgt een verwijzing naar de neuroloog. De bijwerking kan worden gemeld bij Bijwerkingencentrum Lareb. Bij een verlaagde waarde zoekt de huisarts naar de oorzaak, zoals alcoholgebruik, voeding, nierfunctie of medicijnen.
Betrouwbaarheid
Een sterk verhoogde waarde bij iemand die supplementen gebruikt, past bij een te hoge inname en is vooral van belang bij zenuwklachten. Omdat Lareb ook meldingen kreeg bij lage doseringen, weegt het supplementgebruik net zo zwaar als de uitslag zelf. Bij mensen zonder klachten zegt een uitslag weinig: een tekort komt nauwelijks voor en een verhoogde waarde weerspiegelt vooral recent supplementgebruik.
Beperkingen
- Een supplement of multivitamine in de dagen voor de afname verhoogt de waarde; de uitslag zegt dan vooral iets over de recente inname.
- Vitamine B6 breekt af in zonlicht; het monster moet tot de meting tegen licht worden beschermd, anders kan de waarde te laag uitvallen.
- Na stoppen met supplementen daalt de waarde, terwijl zenuwklachten nog kunnen blijven bestaan.
- Referentiewaarden verschillen per laboratorium.
Hoe vaak komt dit voor
Een vitamine B6-tekort komt in Nederland volgens het Voedingscentrum nauwelijks voor. Klachten door te veel vitamine B6 komen wel voor: Bijwerkingencentrum Lareb ontving 238 meldingen van zenuwklachten bij mensen die producten met vitamine B6 gebruikten, waarvan 79 bij een dagdosering van 12 milligram of minder. Hoe vaak een te hoge waarde voorkomt bij mensen die supplementen gebruiken, is niet bekend.
Voor wie is dit zinvol
Zinvol bij tintelingen, een doof gevoel of pijn in handen of voeten bij iemand die supplementen, multivitaminen of andere producten met vitamine B6 gebruikt. Ook zinvol bij een vermoeden van een tekort bij risicogroepen, zoals bij overmatig alcoholgebruik, ondervoeding, nierfalen of gebruik van isoniazide. Bij gezonde mensen zonder klachten voegt de uitslag weinig toe.
Nadelen en risico's
- Een normale waarde kan ten onrechte geruststellen bij zenuwklachten als iemand kort daarvoor met B6-supplementen is gestopt.
- Een licht verhoogde waarde door een multivitamine bij iemand zonder klachten kan onnodige ongerustheid geven.
Bronnen
Bespreek een afwijkende uitslag altijd met je huisarts. Bij een sterk afwijkende uitslag proberen wij je zo snel mogelijk te bereiken. Lees je uitslag ook zelf en neem bij twijfel contact op met je huisarts. Een test stelt geen diagnose. Lees meer over risico's en uitslagen
