
Urine
Energiestofwisseling
Onderzoekt energiestofwisseling via urinemonster; breed beeld van cellulaire processen.
€ 180,00
Jouw privacy
Noodzakelijke cookies laten de website werken.
Met jouw toestemming gebruiken we aanvullende cookies voor:
Met 5 dienstverleners kunnen we bezochte pagina’s, interacties en apparaatgegevens delen.
Gehashte contactgegevens alleen met marketingtoestemming.
Je kunt dit later wijzigen via Cookievoorkeuren onderaan elke pagina.
Meer informatie staat in ons privacybeleid.
Suiker en stofwisseling · Urine
De verhouding tussen lactaat en pyruvaat in urine; zegt iets over hoe de cel suiker afbreekt.
In het kort
Lactaat/pyruvaatindex (urine)
Uitleg
De lactaat/pyruvaatindex is de verhouding tussen lactaat (melkzuur) en pyruvaat in de urine, berekend uit de twee gemeten waarden. Pyruvaat is een afbraakproduct van suiker dat de cel normaal verder verbrandt met zuurstof; bij zuurstoftekort of een stoornis in de energieproductie wordt meer pyruvaat omgezet in lactaat en stijgt de verhouding. In het ziekenhuis wordt deze verhouding vooral in bloed bepaald; in urine is de betekenis minder duidelijk.
Uitslag
Een hogere index komt meestal door zware inspanning kort voor het opvangen van de urine, door ziekte met zuurstoftekort in de weefsels, of doordat pyruvaat in het monster is afgebroken terwijl het onderweg was. Bij iemand zonder klachten heeft een verhoogde index meestal geen betekenis. Zelden past een blijvend verhoogde verhouding in bloed bij een aangeboren stoornis in de energieproductie van de cel (mitochondriële ziekte); de index in urine is daarvoor niet de aangewezen test.
Een lage index heeft meestal geen betekenis en geeft geen klachten. Een lage verhouding kan komen door weinig lactaat, bijvoorbeeld in rust, of door schommelingen in pyruvaat. Zelden past een lage verhouding samen met een hoog lactaat bij een aangeboren stoornis in de afbraak van pyruvaat; die wordt in bloed onderzocht.
Een licht afwijkende waarde bij iemand zonder klachten leidt meestal niet tot vervolgonderzoek; de huisarts kijkt vooral naar voeding, supplementen, medicijnen en de omstandigheden van het opvangen. Alleen bij een uitgesproken afwijkend patroon samen met passende klachten overlegt de huisarts met, of verwijst naar, een internist of kinderarts met ervaring in stofwisselingsziekten, die zo nodig opnieuw laat meten in een gespecialiseerd laboratorium.
Betrouwbaarheid
Organische zuren in urine worden in Nederland gemeten in gespecialiseerde laboratoria voor stofwisselingsziekten, zoals die van de UMC's, op aanvraag van een specialist bij een vermoeden van een aangeboren stofwisselingsziekte, meestal bij kinderen. Volgens de Amerikaanse laboratoriumstandaard (ACMG) wordt de uitslag dan beoordeeld als patroon van meerdere stoffen, samen met klachten, voeding en medicijnen, en niet per losse stof. Als 'functioneel' profiel voor volwassenen zonder klachten, om tekorten, darmfermentatie of de energiehuishouding van de cellen te beoordelen, is de bepaling niet gevalideerd.
Voor wie
In het ziekenhuis vraagt een specialist deze bepaling aan bij een gericht vermoeden van een stofwisselingsstoornis, meestal bij een kind met passende klachten, en laat haar uitvoeren in een gespecialiseerd laboratorium. Voor volwassenen zonder klachten, of om darmgezondheid, voedingstekorten of energie te beoordelen, is de bepaling volgens de huidige kennis niet zinvol. Ook bij klachten zoals vermoeidheid of buikklachten is niet aangetoond dat de uitslag de oorzaak laat zien.
Aangeboren stofwisselingsziekten zijn elk afzonderlijk zeldzaam. Via de hielprik worden in Nederland per jaar bijvoorbeeld 1 tot 2 kinderen met methylmalonacidemie en ongeveer 1 kind met propionacidemie of glutaaracidurie type 1 gevonden. Over afwijkende waarden van losse organische zuren bij volwassenen zonder klachten zijn geen Nederlandse cijfers.
RIVM, hielprikscreening (pns.nl)
Laten testen
Lactaat/pyruvaatindex (urine) zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.
Onderbouwing
Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.
Meer over risico's en uitslagenMeer uitleg