Allergie en intolerantie
IgE-allergenen mix groot
Een breed panel IgE-bepalingen tegen inhalatie- en voedingsallergenen; toont sensibilisatie, geen allergie.
Alles over deze analyseWat meet dit
Deze bepaling meet in één keer de IgE-antistoffen tegen een groot aantal allergenen: zowel stoffen die je inademt, zoals pollen, huisstofmijt, dierlijke huidschilfers en schimmelsporen, als voedingsmiddelen zoals koemelk, ei, pinda, noten, vis en schaaldieren. IgE is het type antistof dat bij een allergische reactie mestcellen aanzet tot het afgeven van histamine. Het lichaam maakt die antistoffen pas na eerder contact met het allergeen; dat heet sensibilisatie. Per allergeen komt er een waarde in kU/l uit; welke allergenen in het panel zitten en vanaf welke waarde een uitslag positief heet, staat op het uitslagrapport.
- Sensibilisatie voor een of meer ingeademde allergenen uit het panel
- Sensibilisatie voor een of meer voedingsmiddelen uit het panel
- Steun bij het uitzoeken van een vermoeden van allergie, samen met het verhaal over de klachten
Verhoogd
Een waarde boven de afkapgrens bij een of meer allergenen betekent dat je daar IgE-antistoffen tegen hebt: sensibilisatie. Dat is niet hetzelfde als een allergie. Hoe meer allergenen er tegelijk worden getest, hoe groter de kans dat er iets positief uitkomt waar je nooit last van hebt gehad. Een positieve uitslag telt pas als er een duidelijke reactie is geweest op dat allergeen: klachten in een bepaald seizoen, bij contact met een dier, of kort na het eten van een bepaald voedingsmiddel. Veel positieve uitslagen voor noten en fruit komen door kruisreactie met berkenpollen en geven hooguit jeuk in mond of keel.
Verlaagd
Waarden onder de afkapgrens betekenen dat er voor die allergenen geen IgE-antistoffen zijn gevonden. Een allergie via IgE is daarmee voor die stoffen een stuk minder waarschijnlijk. Klachten kunnen ook andere oorzaken hebben die met deze test niet worden gevonden: een niet-allergische neusontsteking, prikkels zoals rook en kou, lactose-intolerantie, coeliakie of darmklachten. Ook staat niet elk allergeen in het panel.
Bij een afwijkende uitslag
De huisarts kijkt vooral naar het verhaal en legt de positieve uitslagen daarnaast: alleen wat bij de klachten past telt mee. Bij een passende uitslag volgen adviezen om het contact met het allergeen te verminderen en zo nodig medicijnen. Bij een vermoeden van een echte voedselallergie of na een ernstige reactie volgt verwijzing naar een allergoloog of kinderarts, waar zo nodig een voedselprovocatie wordt gedaan.
Betrouwbaarheid
Een positieve IgE-uitslag toont sensibilisatie aan, geen allergie: hij zegt alleen dat er antistoffen zijn, niet dat je er klachten van krijgt. Een uitslag zegt alleen iets als hij past bij het verhaal over de klachten; een positieve uitslag uit breed onderzoek zonder passende klachten kan ten onrechte tot de diagnose allergie leiden. Juist bij een groot panel is dat risico het hoogst: er wordt tegen tientallen allergenen tegelijk getest, zodat vrijwel iedereen wel iets positiefs krijgt. Bij mensen zonder klachten is de voorspellende waarde laag en volgt er geen behandeling op een positieve uitslag.
Beperkingen
- Hoe meer allergenen tegelijk worden getest, hoe groter de kans op een positieve uitslag zonder klachten; bij een groot panel is die kans aanzienlijk.
- Kruisreacties tussen pollen onderling en tussen pollen en voedsel geven veel positieve uitslagen die klinisch niets betekenen.
- De hoogte van de uitslag zegt volgens de NVKC niets over hoe ernstig een reactie zou verlopen.
- Klachten die niet via IgE lopen, zoals lactose-intolerantie, coeliakie of een niet-allergische neusontsteking, worden met deze test niet gevonden.
Hoe vaak komt dit voor
Allergie voor ingeademde allergenen komt in Nederland veel voor; een echte voedselallergie is veel zeldzamer dan de verdenking erop. Sensibilisatie komt bij beide groepen vaker voor dan de allergie zelf. Bij een panel dat tegen tientallen allergenen tegelijk test, is een positieve uitslag daarom eerder regel dan uitzondering, ook bij mensen zonder klachten.
Voor wie is dit zinvol
De uitslag zegt het meest als er duidelijke klachten zijn met een herkenbaar patroon: een bepaald seizoen, een bepaalde omgeving, contact met een dier, of een reactie kort na het eten van een bepaald voedingsmiddel. Bij vage klachten zonder patroon of bij mensen zonder klachten voegt een breed panel weinig toe en levert het vooral uitslagen op die nergens bij passen. Hoe beter de geteste allergenen bij de klachten passen, hoe meer een uitslag zegt.
Nadelen en risico's
- Een groot panel levert vrijwel altijd positieve uitslagen op waar geen klachten bij horen. Dat kan leiden tot onnodig schrappen van voedsel, tot het wegdoen van een huisdier en tot een allergiediagnose die er niet is.
- Normale uitslagen sluiten klachten niet uit: niet-allergische neusklachten, lactose-intolerantie, coeliakie en darmklachten worden met deze test niet gevonden.
Bronnen
- NVKC, allesovertesten.nl: Allergie (RAST)
- FMS Richtlijnendatabase: Allergie van de bovenste luchtwegen, module Aanvullende diagnostiek
- FMS Richtlijnendatabase: Voedselprovocatie, module Plaatsbepaling diagnostiek voedselallergie
- NHG-Standaard Voedselovergevoeligheid en coeliakie (M47)
- Thuisarts.nl: Ik heb allergie
Bespreek een afwijkende uitslag altijd met je huisarts. Bij een sterk afwijkende uitslag proberen wij je zo snel mogelijk te bereiken. Lees je uitslag ook zelf en neem bij twijfel contact op met je huisarts. Een test stelt geen diagnose. Lees meer over risico's en uitslagen