Ontsteking en afweer
IgG
De hoeveelheid IgG-afweerstoffen, de belangrijkste afweerstoffen in het bloed; verlaagd bij sommige afweerstoornissen.
Alles over deze analyseWat meet dit
Immunoglobulinen zijn afweerstoffen die witte bloedcellen (B-cellen) maken tegen bacteriën, virussen en andere indringers. IgG is de soort die in de grootste hoeveelheid in het bloed zit en die het lichaam vooral maakt bij een tweede contact met een ziekteverwekker of na een vaccinatie; het zorgt voor langer durende bescherming. Tijdens de zwangerschap gaat IgG via de placenta naar het kind en beschermt het de baby de eerste maanden. De test meet de totale hoeveelheid IgG, niet de afweer tegen één bepaalde ziekteverwekker.
- Een tekort aan afweerstoffen, bijvoorbeeld bij CVID (gewone variabele immuundeficiëntie)
- Een tekort door medicijnen die de afweer remmen of door eiwitverlies via de nieren
- Langdurige infecties, ontstekingen, auto-immuunziekten en leverziekten (verhoogde waarde)
- Zelden: een aandoening waarbij één groep afweercellen te veel van één soort IgG maakt (M-proteïne)
Verhoogd
Een licht verhoogd IgG komt vaak voor tijdens of na een infectie. Ook langdurige ontstekingen, auto-immuunziekten zoals reuma en leverziekten geven een hogere waarde. De verhoging zelf geeft geen klachten; die horen bij de oorzaak. Zelden betekent een sterk verhoogde waarde dat één groep afweercellen te veel van één soort IgG maakt (een M-proteïne); met eiwitelektroforese kan het laboratorium dat onderscheiden van een algemene verhoging.
Verlaagd
Een verlaagd IgG betekent dat er minder afweerstoffen zijn, waardoor je vatbaarder bent voor infecties van oren, neusbijholten en luchtwegen. Een bekende oorzaak op volwassen leeftijd is CVID, een afweerstoornis waarbij de aanmaak van antistoffen tekortschiet; die geeft soms pas rond het twintigste of dertigste jaar klachten. Andere oorzaken zijn medicijnen die de afweer remmen en eiwitverlies via de nieren, bijvoorbeeld bij een nierziekte. Als alle soorten immunoglobulinen verlaagd zijn, ben je extra kwetsbaar voor infecties. Zelden komt een verlaagde waarde door een ziekte van het beenmerg, waarbij de aanmaak van gezonde witte bloedcellen wordt verdrongen.
Bij een afwijkende uitslag
Bij een verlaagde waarde herhaalt de huisarts de meting meestal samen met IgA en IgM. Bij herhaalde infecties of een duidelijk tekort volgt verwijzing naar een internist, immunoloog of kinderarts, die onder andere kijkt naar de reactie op vaccinaties. Bij een sterk verhoogde waarde zonder duidelijke oorzaak volgt meestal eiwitelektroforese.
Betrouwbaarheid
IgG is nauwkeurig te meten, maar een losse waarde zegt beperkt iets over hoe goed de afweer werkt. Volgens de NVKC wordt de bepaling vooral gedaan bij vaak terugkerende infecties, samen met IgA en IgM, of nadat een te hoog totaal eiwit is gevonden. Een normale hoeveelheid IgG maakt een antistoftekort als verklaring voor veel infecties onwaarschijnlijk. Of de afweer echt tekortschiet, beoordeelt een specialist met aanvullend onderzoek, onder andere naar de reactie op vaccinaties.
Beperkingen
- Referentiewaarden hangen af van de leeftijd en verschillen per laboratorium.
- Een recente infectie of ontsteking kan de waarde tijdelijk verhogen.
- Medicijnen die de afweer remmen kunnen IgG verlagen.
- Na een behandeling met afweerstoffen via een infuus meet de test niet de eigen aanmaak.
Hoe vaak komt dit voor
Een aangeboren tekort aan afweerstoffen is zeldzaam: CVID komt voor bij ongeveer 1 op de 25.000 mensen en is daarmee wel de meest voorkomende aangeboren afweerstoornis. Een verhoogd IgG door een infectie, ontsteking of leverziekte komt veel vaker voor. Nederlandse cijfers over hoe vaak een afwijkend IgG als losse bevinding wordt gevonden zijn er niet.
Voor wie is dit zinvol
Zinvol bij vaak terugkerende of ernstige infecties, zoals herhaalde longontstekingen, bijholte- of oorontstekingen, bij infecties die slecht reageren op antibiotica, en bij controle tijdens medicijnen die de afweer remmen. Ook zinvol als eerder een te hoog totaal eiwit is gevonden. Bij mensen zonder zulke klachten levert een losse IgG-meting weinig op.
Nadelen en risico's
- Een licht afwijkende waarde zonder klachten kan onnodige ongerustheid en vervolgonderzoek geven.
- Een normale waarde sluit een afweerstoornis niet volledig uit, omdat de afweer tegen specifieke ziekteverwekkers dan nog kan tekortschieten.
Bronnen
Bespreek een afwijkende uitslag altijd met je huisarts. Bij een sterk afwijkende uitslag proberen wij je zo snel mogelijk te bereiken. Lees je uitslag ook zelf en neem bij twijfel contact op met je huisarts. Een test stelt geen diagnose. Lees meer over risico's en uitslagen