Bloedafname · 2 analyses
Protrombinetijd (PT/INR)
Meet de protrombinetijd en de INR, een stollingstijd via stollingsfactoren uit de lever. Bij een bloedingsneiging, leverziekte of vitamine K-tekort.
€ 17,00
Alle analyses
Overige analyses · Bloed
INR
Een berekende, tussen laboratoria vergelijkbare maat voor de stollingstijd; vooral gebruikt om cumarines te doseren.
In het kort
- Gemeten in bloed
- In 1 onderzoek
- Geen speciale voorbereiding
Uitleg
INR: wat wordt er gemeten?
De INR (International Normalized Ratio) is geen aparte meting maar een berekening uit de protrombinetijd. Het laboratorium deelt de gemeten protrombinetijd door een normale protrombinetijd en corrigeert voor de gevoeligheid van het gebruikte reagens (de ISI). Zo geeft elk laboratorium bij dezelfde stolling ongeveer dezelfde INR. Bij iemand zonder antistolling ligt de INR rond 1; een INR van 2 betekent volgens de NVKC dat het bloed ongeveer twee keer zo traag stolt.
Wat kan het signaleren?
- Of de dosering van een cumarine (acenocoumarol, fenprocoumon) in het streefgebied ligt
- Een te sterk of te zwak antistollingseffect, met kans op een bloeding of een trombose
- Vertraagde stolling door een leverziekte of vitamine K-tekort bij iemand zonder antistolling
Uitslag
Wat betekent de uitslag?
INR te hoog
Een verhoogde INR betekent dat het bloed trager stolt. Bij cumarinegebruik is dat de bedoeling; de FMS-richtlijn Antitrombotisch beleid noemt een streefgebied van 2,0 tot 3,0 of, bij een hoger risico op stolsels, 2,5 tot 3,5. Een INR boven het streefgebied geeft meer kans op bloedingen, zoals bloedneuzen, blauwe plekken, bloed in urine of ontlasting en, zeldzaam, een hersenbloeding. Antibiotica, ziekte met koorts, diarree of braken, alcohol en minder vitamine K uit de voeding kunnen de INR laten stijgen. Bij iemand zonder antistolling past een verhoogde INR bij een leverziekte of een vitamine K-tekort, en zelden bij een aangeboren tekort aan een stollingsfactor.
INR te laag
Bij iemand zonder antistolling is een INR rond 1 normaal en heeft een iets lagere waarde geen betekenis. Bij cumarinegebruik betekent een INR onder het streefgebied dat het bloed te snel stolt en dat de bescherming tegen een (nieuwe) trombose of beroerte onvoldoende is. Oorzaken zijn een vergeten dosis, meer vitamine K uit de voeding of supplementen, of medicijnen die de werking verminderen; volgens de NVKC kunnen onder meer de pil en sommige slaapmiddelen de INR verlagen. Een te lage INR geeft zelf geen klachten.
Bij een afwijkende uitslag
Bij cumarinegebruik past de trombosedienst de dosering aan op geleide van de eigen INR-metingen; bij een zeer hoge INR kan vitamine K worden gegeven. Bij een verhoogde INR zonder antistolling herhaalt de huisarts de bepaling en onderzoekt de leverfunctie en de vitamine K-opname, zo nodig met verwijzing naar een internist. Een hoge INR met bloedingsklachten vraagt om snelle beoordeling door een arts.
Betrouwbaarheid
Hoe betrouwbaar is de test?
De INR is ontwikkeld voor het volgen van cumarines. Volgens de FMS-richtlijn wordt het effect van acenocoumarol en fenprocoumon met de INR gemeten en moet bij de uitslag rekening worden gehouden met het tijdstip van de laatste inname. Bij mensen zonder antistolling voegt de INR weinig toe aan de protrombinetijd zelf, behalve dat de uitslag tussen laboratoria vergelijkbaar is. Voor DOAC's en heparine is de INR geen geschikte maat.
Wat kan de uitslag beïnvloeden?
- Bij cumarines hangt de INR af van het tijdstip van de laatste inname; de FMS-richtlijn gaat uit van inname 's avonds en een meting 's ochtends.
- Antibiotica, koorts, diarree, alcohol, wisselingen in vitamine K uit voeding of supplementen en nieuwe medicijnen veranderen de INR binnen enkele dagen.
- Stollingstesten zijn gevoelig voor de afname en het transport: een moeizame prik, een niet goed gevuld buisje of een te lange tijd tot het centrifugeren kan de uitslag verstoren.
- Rivaroxaban en edoxaban kunnen de INR verhogen, maar de INR is geen maat voor de werking van een DOAC.
Voor wie
Voor wie is de test zinvol?
Zinvol voor
De INR is bedoeld voor mensen die een cumarine gebruiken, en voor het beoordelen van de stolling bij een leverziekte of vitamine K-tekort. Wie een cumarine gebruikt, laat de INR prikken via de trombosedienst of meet zelf onder begeleiding van de trombosedienst; deze test vervangt die controle niet. De trombosedienst bepaalt op basis van de eigen INR-metingen de dosering, en de uitslag van deze test is pas na enkele dagen bekend. Voor mensen die een DOAC of geen antistolling gebruiken, zegt de INR weinig.
Hoe vaak komt het voor?
Een verhoogde INR komt vooral voor bij mensen die een cumarine gebruiken; daar is het de bedoeling van de behandeling. Bij mensen zonder antistolling is een verhoogde INR ongewoon en past die meestal bij een leverziekte of een vitamine K-tekort.
NVKC, allesovertesten.nl; geen Nederlands registratiecijfer beschikbaar
Nadelen en risico's
- Een INR-uitslag van deze test is geen basis om zelf de dosering van een cumarine aan te passen; een verkeerde aanpassing kan tot een bloeding of trombose leiden.
- De uitslag is pas na enkele dagen bekend; bij cumarinegebruik kan de INR in die tijd alweer veranderd zijn.
Laten testen
INR laten testen
INR zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.
Onderbouwing
Bronnen
Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.
Meer over risico's en uitslagen