
Bloedafname
IJzerstatus (Ferritine + Transferrine saturatie)
Ferritine en Transferrine saturatie; ijzerstatus.
€ 42,00
Jouw privacy
Noodzakelijke cookies laten de website werken.
Met jouw toestemming gebruiken we aanvullende cookies voor:
Met 5 dienstverleners kunnen we bezochte pagina’s, interacties en apparaatgegevens delen.
Gehashte contactgegevens alleen met marketingtoestemming.
Je kunt dit later wijzigen via Cookievoorkeuren onderaan elke pagina.
Meer informatie staat in ons privacybeleid.
IJzer · Bloed
Het percentage van het transporteiwit transferrine dat met ijzer bezet is; de belangrijkste aanwijzing voor ijzerstapeling.
In het kort
Transferrinesaturatie
Uitleg
Transferrine is het eiwit dat ijzer door het bloed vervoert; elk molecuul kan twee ijzeratomen binden. De transferrinesaturatie (ook ijzerverzadiging genoemd) is een berekende waarde: het serumijzer gedeeld door de totale ijzerbindingscapaciteit (TIJBC, alle bindingsplaatsen op transferrine), uitgedrukt als percentage. Bij ijzertekort is het percentage laag, omdat er weinig ijzer is en het lichaam extra transferrine maakt; bij ijzerstapeling is het hoog, omdat het transferrine vol zit.
Uitslag
Een transferrinesaturatie boven 45 procent is volgens de Nederlandse richtlijn hemochromatose de grens waarboven ijzerstapeling moet worden overwogen, zeker als ook het ferritine verhoogd is. Die combinatie kan wijzen op erfelijke hemochromatose, een aandoening waarbij het lichaam te veel ijzer uit de voeding opneemt en opslaat in lever, gewrichten, alvleesklier en hart. Een enkele verhoogde waarde is echter vaak onschuldig: ijzertabletten of een ijzerrijke maaltijd kort voor de afname, de ochtendpiek van het serumijzer, alcoholgebruik of leverschade verhogen het percentage tijdelijk. Klachten van ijzerstapeling ontstaan meestal pas na het veertigste jaar: vermoeidheid, gewrichtspijn, buikpijn, een donkerder huid, suikerziekte en bij mannen erectieproblemen.
Een lage transferrinesaturatie past bij ijzertekort: er is weinig ijzer en veel leeg transferrine. Bij een ontsteking of chronische ziekte daalt het serumijzer ook, maar dan is transferrine eveneens laag en ferritine normaal of hoog, zodat de saturatie minder sterk daalt. Tijdens de zwangerschap en bij gebruik van de anticonceptiepil maakt het lichaam meer transferrine, waardoor het percentage lager uitvalt zonder tekort. Klachten die bij ijzertekort horen zijn vermoeidheid, kortademigheid bij inspanning, haaruitval en rusteloze benen.
Bij een saturatie boven 45 procent herhaalt de huisarts de meting, bij twijfel nuchter, samen met ferritine, CRP en leverwaarden. Blijft de saturatie verhoogd en is ook het ferritine verhoogd, dan volgt volgens de richtlijn DNA-onderzoek naar hemochromatose (HFE-genotypering) en bij een bevestigde aanleg een verwijzing naar de internist of MDL-arts; bloedverwanten komen dan in aanmerking voor onderzoek. Bij een lage saturatie met een laag ferritine wordt naar de oorzaak van het ijzertekort gezocht.
Betrouwbaarheid
Voor ijzerstapeling is de transferrinesaturatie de gevoeligste eerste test: volgens de FMS-richtlijn Hereditaire hemochromatose is een saturatie boven 45 procent, samen met een verhoogd ferritine, de reden voor DNA-onderzoek naar de HFE-aanleg. Een verhoogd ferritine zonder verhoogde saturatie wijst zelden op erfelijke ijzerstapeling. Voor ijzertekort is de saturatie minder betrouwbaar dan ferritine, omdat het serumijzer sterk schommelt; de NHG-Standaard Anemie gebruikt ferritine als eerste test.
Voor wie
Zinvol bij een vermoeden van ijzerstapeling: bij hemochromatose in de familie, bij een eerder gevonden verhoogd ferritine, bij onverklaarde gewrichtsklachten, leverafwijkingen of vermoeidheid op middelbare leeftijd, altijd samen met ferritine. Ook zinvol om bij een laag ijzer met een ontsteking ijzergebrek van een chronische ziekte te onderscheiden. Voor een gewoon vermoeden van ijzertekort is ferritine alleen meestal voldoende; bij klachtenvrije volwassenen zonder familiaire aanleg is routinematig meten niet nodig.
Ongeveer 0,5 tot 1,5 procent van de Noord-Europese bevolking heeft twee kopieën van de C282Y-variant, de aanleg voor erfelijke hemochromatose; de meesten van hen hebben afwijkende ijzerwaarden, maar slechts een klein deel krijgt klachten, mannen meestal vanaf hun veertigste en vrouwen later, na de overgang. IJzertekort komt veel vaker voor: bloedarmoede door ijzergebrek bij ongeveer 4 op de 1000 mensen per jaar in de huisartsenpraktijk, vooral bij vrouwen.
FMS-richtlijn Hereditaire hemochromatose en NHG-Standaard Anemie
Laten testen
Transferrinesaturatie zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.

Bloedafname
Ferritine en Transferrine saturatie; ijzerstatus.
€ 42,00

Bloedafname
Transferrinesaturatie; ijzertransport verzadiging.
€ 35,00

Vingerprik
Combinatie van ijzer, transferrinesaturatie en ferritine; voor ijzerstatus.
€ 35,00

Bloedafname
Combinatie van ijzer, transferrinesaturatie en ferritine; voor ijzerstatus.
€ 35,00
Bloedafname
InsideTracker Bloedanalyse: analyseer 48 biomarkers voor complete gezondheidsoptimalisatie en gepersonaliseerde aanbevelingen.
€ 335,00

Bloedafname
Volledig bloedbeeld, ijzerstatus (ferritine, transferrine), nierfunctie, leverfunctie, testosteron en hs-CRP. Voor atleten en duursporters.
€ 203,00

Bloedafname
Uitgebreid onderzoek die direct integreert met je WHOOP wearable voor optimale prestaties en herstel.
€ 385,00
Onderbouwing
Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.
Meer over risico's en uitslagenMeer uitleg