Bloedafname
Omega-3 Vetzuurprofiel
EPA, DHA, totale vetzuren en de omega-3-index in volbloed.
€ 87,00
Alle analyses
Hart en vaten · Bloed
EPA
Het omega-3-visvetzuur eicosapentaeenzuur; de hoeveelheid in het bloed weerspiegelt vooral hoeveel vette vis of visolie je binnenkrijgt.
In het kort
- Gemeten in bloed
- In 2 onderzoeken
- Geen speciale voorbereiding
Uitleg
EPA: wat wordt er gemeten?
EPA (eicosapentaeenzuur) is een omega-3-vetzuur dat vooral in vette vis zoals zalm, haring en sardines zit, en in visolie en algenolie. Het lichaam kan EPA maar in kleine hoeveelheden zelf maken uit het plantaardige omega-3-vetzuur ALA, dus de waarde hangt vooral af van de voeding. EPA wordt ingebouwd in de wand van cellen, waaronder rode bloedcellen. Het laboratorium meet de hoeveelheid EPA in volbloed (EDTA-bloed), in milligram per liter. Samen met DHA is EPA de basis van de omega-3-index: EPA plus DHA als percentage van de totale vetzuren.
Wat kan het signaleren?
- Lage inname van visvetzuren, bijvoorbeeld bij weinig of geen vis eten
- Effect van meer vis eten of het gebruik van visolie of algenolie
Uitslag
Wat betekent de uitslag?
EPA te hoog
Een hoog EPA past meestal bij regelmatig vette vis eten of het gebruik van een visoliesupplement. Het heeft op zichzelf geen nadelige betekenis. Wel kunnen hoge doses supplementen met EPA en DHA volgens het Voedingscentrum het risico op hartritmestoornissen vergroten, vooral rond 4 gram per dag, en vanaf enkele grammen per dag de bloedstolling vertragen. Een hoog EPA betekent niet dat cholesterol, bloeddruk of roken minder zwaar wegen.
EPA te laag
Een laag EPA past meestal bij weinig of geen vis eten, bijvoorbeeld bij een vegetarisch of veganistisch eetpatroon. Het geeft zelf geen klachten en is geen ziekte. De Gezondheidsraad adviseert één keer per week vis, bij voorkeur vette vis, wat ongeveer de aanbevolen 200 milligram visvetzuren (EPA en DHA) per dag oplevert. Of een lage waarde in het bloed op zichzelf het risico op hartziekten verhoogt, is niet vastgesteld.
Bij een afwijkende uitslag
Een afwijkende EPA-waarde leidt bij de huisarts meestal niet tot vervolgonderzoek. Bij een lage waarde is het algemene voedingsadvies van de Gezondheidsraad het uitgangspunt: één keer per week vis, bij voorkeur vette vis, of een supplement met EPA en DHA voor wie geen vis eet.
Betrouwbaarheid
Hoe betrouwbaar is de test?
Er zijn geen Nederlandse grenswaarden voor deze bepaling. De waarde is vooral een maat voor de inname van vis of visolie in de afgelopen weken tot maanden. De multidisciplinaire richtlijn Cardiovasculair risicomanagement raadt visoliesupplementen om het LDL-cholesterol of de kans op hart- en vaatziekten te verlagen niet aan, en de NHG-Standaard doet dat evenmin voor het verlagen van LDL; een EPA-uitslag verandert dat advies niet. Een losse EPA-waarde is minder informatief dan de omega-3-index, die EPA en DHA samen weergeeft.
Wat kan de uitslag beïnvloeden?
- Deze uitslag is een hoeveelheid in volbloed (mg/l). Onderzoeken en andere laboratoria meten vaak in rode bloedcellen of plasma, of geven een percentage; die getallen zijn niet één op één vergelijkbaar met deze uitslag.
- Een maaltijd met vette vis of een visoliecapsule kort voor de afname kan de waarde tijdelijk verhogen.
- Het starten of stoppen met supplementen verandert de waarde geleidelijk, over weken.
- De referentiewaarden verschillen per laboratorium en zijn niet door een Nederlandse beroepsvereniging vastgesteld.
Voor wie
Voor wie is de test zinvol?
Zinvol voor
De test is vooral informatief voor wie wil weten of de inname van visvetzuren voldoende is, bijvoorbeeld bij een vegetarisch of veganistisch eetpatroon of bij het gebruik van een supplement. Voor het voedingsadvies is de test meestal niet nodig: wie één keer per week vette vis eet, krijgt volgens de Gezondheidsraad genoeg visvetzuren binnen. De test is niet geschikt om het risico op hart- en vaatziekten te schatten.
Hoe vaak komt het voor?
Er zijn geen Nederlandse cijfers over EPA-waarden in het bloed. Een lage waarde is te verwachten bij mensen die weinig of geen vis eten en geen supplement met EPA en DHA gebruiken.
Geen Nederlandse cijfers beschikbaar
Nadelen en risico's
- Een lage waarde kan ongerustheid geven over hart en vaten, terwijl niet is aangetoond dat het verhogen ervan hartziekten voorkomt.
- Een uitslag kan aanzetten tot hoge doses visolie, die het risico op hartritmestoornissen kunnen vergroten en de bloedstolling kunnen vertragen.
Onderbouwing
Bronnen
Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.
Meer over risico's en uitslagen- Voedingscentrum: Omega 3 en omega 6 (advies Gezondheidsraad)
- FMS Richtlijnendatabase, richtlijn CVRM: Voeding bij CVRM
- Harris WS. The omega-3 index as a risk factor for coronary heart disease. Am J Clin Nutr 2008;87:1997S-2002S (PubMed-samenvatting)
- NHG-Standaard Cardiovasculair risicomanagement (M84)