Uitleg

hs-CRP: wat wordt er gemeten?

hs-CRP (high-sensitivity CRP) meet hetzelfde eiwit als de gewone CRP-test, C-reactief proteïne, maar met een methode die ook zeer lage concentraties nauwkeurig meet. Zulke lage waarden horen bij een lichte, langdurige ontsteking, onder andere in de wand van de bloedvaten. Daarom wordt hs-CRP gebruikt als maat voor het risico op hart- en vaatziekten, niet om een acute infectie op te sporen. Bij een duidelijk verhoogde waarde is er waarschijnlijk een acute ontsteking en zegt de waarde niets over het hart- en vaatrisico.

Wat kan het signaleren?

Lichte, langdurige (laaggradige) ontsteking die samenhangt met een hoger risico op hart- en vaatziekten
Onbedoeld ook acute infecties of ontstekingen, bij een duidelijk verhoogde waarde

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

hs-CRP te hoog

Een licht verhoogde hs-CRP past bij een hoger risico op hart- en vaatziekten, mits er geen andere ontsteking is. De waarde is dan een aanwijzing voor een sluimerende ontsteking in het lichaam, die samenhangt met overgewicht, roken, weinig beweging, slaaptekort, diabetes en ouder worden. Het is een risicomaat, geen ziekte: iemand met een hoge waarde heeft geen klachten van de waarde zelf. Bij een duidelijk verhoogde waarde is er meestal een acute infectie of ontsteking, een recente verwonding of zware inspanning; de meting moet dan na enkele weken worden herhaald.

hs-CRP te laag

Een lage hs-CRP past bij een laag ontstekingsniveau en, samen met andere factoren, bij een lager risico op hart- en vaatziekten. Een lage waarde is geen garantie: de belangrijkste risicofactoren, zoals een hoge bloeddruk, een hoog cholesterol, roken en diabetes, staan los van hs-CRP en wegen zwaarder.

Bij een afwijkende uitslag

Bij een verhoogde waarde zonder verklaring herhaalt de huisarts de meting meestal na enkele weken en beoordeelt de gewone risicofactoren; bij een duidelijk verhoogde waarde wordt eerst naar een acute ontsteking gezocht. Op zichzelf leidt een verhoogd hs-CRP volgens de richtlijn niet tot medicatie.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

hs-CRP is een risicomarker, geen diagnostische test. Een hogere waarde hangt in grote bevolkingsonderzoeken samen met een hoger risico op hart- en vaatziekten, maar de toegevoegde waarde bovenop leeftijd, geslacht, roken, bloeddruk, cholesterol en diabetes is beperkt. Het risico wordt geschat met de risicotabel (SCORE2) op basis van die standaardfactoren; hs-CRP maakt daar geen deel van uit en verandert die schatting meestal niet. Er zijn geen afgesproken afkapwaarden om hs-CRP bij die schatting mee te wegen.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Elke infectie, verwonding, operatie, tandvleesontsteking of zware inspanning in de weken voor de afname verhoogt de waarde; de meting moet dan worden herhaald, bij voorkeur twee metingen met minstens twee weken ertussen.
Overgewicht, roken, de anticonceptiepil en hormoontherapie verhogen hs-CRP; statines en ontstekingsremmers verlagen het.
De waarde wijst geen plaats van de ontsteking aan en zegt niets over de oorzaak.
Afkapwaarden voor het hart- en vaatrisico komen uit Amerikaans onderzoek; in Nederland zijn daar geen afspraken over.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Het hart- en vaatrisico wordt vooral bepaald door leeftijd, geslacht, roken, bloeddruk en cholesterol; hs-CRP voegt daar weinig aan toe. De test kan aanvullende informatie geven voor wie zijn ontstekingsniveau wil volgen, bijvoorbeeld bij overgewicht, een zittend leven of intensieve sport, maar verandert de risicoschatting meestal niet. Niet zinvol bij een lopende infectie, kort na een operatie of tijdens een actieve ontstekingsziekte; de waarde is dan niet te duiden.

Hoe vaak komt het voor?

In 2024 hadden ruim 1,7 miljoen mensen in Nederland een hart- of vaatziekte, meer mannen dan vrouwen, en in dat jaar overleden ruim 38.000 mensen eraan. Een licht verhoogd hs-CRP komt bij een aanzienlijk deel van de gezonde volwassenen voor, vooral bij overgewicht en roken; Nederlandse cijfers daarover zijn er niet.

VZinfo (RIVM), cijfers hart- en vaatziekten 2024

Nadelen en risico's

Een verhoogd hs-CRP kan ongerustheid geven over hart en vaten terwijl de waarde de risicoschatting en het beleid meestal niet verandert.
Een toevallig verhoogde waarde door een onopgemerkte infectie kan ten onrechte als een verhoogd hart- en vaatrisico worden gelezen.

Laten testen

hs-CRP laten testen

hs-CRP zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.

Bloedafname
hs-CRP (ultra sensitief)
Detecteer laaggradige ontsteking met onze hs-CRP bloedtest, essentieel voor het beoordelen van hartgezondheid en het risico op chronische ziekten.
€ 23,00
Vingerprik
hs‑CRP
hs‑CRP; laaggradige ontsteking en cardio‑risico.
€ 23,00
Bloedafname
InsideTracker
InsideTracker Bloedanalyse: analyseer 48 biomarkers voor complete gezondheidsoptimalisatie en gepersonaliseerde aanbevelingen.
€ 335,00
Bloedafname
Duursport
Volledig bloedbeeld, ijzerstatus (ferritine, transferrine), nierfunctie, leverfunctie, testosteron en hs-CRP. Voor atleten en duursporters.
€ 203,00
Bloedafname
Cardio Profiel Basis
Complete cardiovasculaire screening met cholesterol, bloedsuiker en ontstekingsmarker.
€ 90,00
Bloedafname
Aanvullend: Testosteron Replacement Therapie (TRT)
Complete hormonale analyse met testosteron, DHEA-S, schildklier, bloedbeeld, leverfunctie, nierfunctie, lipiden, glucose, HbA1c, insuline, hs-CRP, vitamine D en ferritine.
€ 335,00
Bloedafname
Whoop (Advanced Labs)
Uitgebreid onderzoek die direct integreert met je WHOOP wearable voor optimale prestaties en herstel.
€ 385,00
Bloedafname
Platos Panel
Een vast metabool bloedpakket met 14 markers — bloedsuiker, insulinegevoeligheid, hart- en levergezondheid, ontsteking en stress
€ 149,00

Onderbouwing

Bronnen

Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.

Meer over risico's en uitslagen

Meer uitleg

Andere analyses: Ontsteking en afweer

Alle analyses

hs-CRP

hs-CRP: wat wordt er gemeten?

Wat kan het signaleren?

Wat betekent de uitslag?

hs-CRP te hoog

hs-CRP te laag

Bij een afwijkende uitslag

Hoe betrouwbaar is de test?

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Hoe vaak komt het voor?

Nadelen en risico's

hs-CRP laten testen

hs-CRP (ultra sensitief)

hs‑CRP

InsideTracker

Duursport

Cardio Profiel Basis

Aanvullend: Testosteron Replacement Therapie (TRT)

Whoop (Advanced Labs)

Platos Panel

Bronnen

Andere analyses: Ontsteking en afweer

hs-CRP

hs-CRP: wat wordt er gemeten?

Wat kan het signaleren?

Wat betekent de uitslag?

hs-CRP te hoog

hs-CRP te laag

Bij een afwijkende uitslag

Hoe betrouwbaar is de test?

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Hoe vaak komt het voor?

Nadelen en risico's

hs-CRP laten testen

hs-CRP (ultra sensitief)

hs‑CRP

InsideTracker

Duursport

Cardio Profiel Basis

Aanvullend: Testosteron Replacement Therapie (TRT)

Whoop (Advanced Labs)

Platos Panel

Bronnen

Andere analyses: Ontsteking en afweer