Tryptofaan

Tryptofaan te hoog

Een verhoogde waarde van een aminozuur komt bij volwassenen zonder klachten meestal door een eiwitrijke maaltijd of een eiwitshake kort voor de afname, door supplementen met aminozuren (zoals BCAA's, glutamine, arginine of taurine), of doordat het bloed niet snel genoeg is verwerkt. Ook een verminderde nierfunctie, leverziekten, ontregelde diabetes en sommige medicijnen kunnen waarden verhogen. Een losse, licht verhoogde waarde heeft meestal geen betekenis en geeft geen klachten. Zelden past een sterk verhoogde waarde, vooral samen met afwijkingen van verwante aminozuren, bij een aangeboren stofwisselingsziekte.

Tryptofaan te laag

Een verlaagde waarde komt meestal door vasten, een eiwitarme maaltijd of gewone schommelingen over de dag. Ook ontstekingen, ernstige ziekte en ondervoeding kunnen tryptofaan verlagen. Een lage waarde is geen bewijs voor een tekort aan serotonine in de hersenen of voor somberheid, en betekent niet dat je tryptofaan als supplement nodig hebt. Een lage waarde geeft zelf geen klachten.

Zinvol voor

In het ziekenhuis gebruikt een specialist deze bepaling bij een gericht vermoeden van een stofwisselingsstoornis, of om een bekende stofwisselingsziekte en het dieet daarbij te volgen. Voor volwassenen zonder klachten, om voedingstekorten op te sporen of om supplementen te kiezen, is de bepaling volgens de huidige kennis niet zinvol. Wie eiwitsupplementen of losse aminozuren gebruikt, krijgt een uitslag die vooral die inname laat zien.

Hoe vaak komt het voor?

Aangeboren stoornissen in de aminozuurstofwisseling zijn zeldzaam. Via de hielprik worden in Nederland per jaar gemiddeld ongeveer 12 kinderen met PKU (fenylketonurie) gevonden en ongeveer 1 kind met MSUD (ahornsiroopziekte) of tyrosinemie type 1. Over afwijkende aminozuurwaarden bij volwassenen zonder klachten zijn geen Nederlandse cijfers.

RIVM, hielprikscreening (pns.nl)