Uitleg

Ehrlichia chaffeensis IgG: wat wordt er gemeten?

Ehrlichia chaffeensis is een bacterie die in witte bloedcellen (monocyten) groeit en de ziekte humane monocytaire ehrlichiose (HME) veroorzaakt. De bacterie wordt overgebracht door de lone star tick, een teek die vooral in het zuidoosten en midden-zuiden van de Verenigde Staten voorkomt; in Nederland komt de ziekte niet voor. Deze test meet IgG-antistoffen tegen de bacterie. IgG is in de eerste week van de klachten vaak nog niet aantoonbaar en kan daarna vele maanden aantoonbaar blijven.

Wat kan het signaleren?

Een doorgemaakt contact met Ehrlichia chaffeensis of een verwante bacterie
Ondersteuning van het onderzoek naar ehrlichiose bij koorts na een tekenbeet of een verblijf in het zuidoosten of midden-zuiden van de Verenigde Staten

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

Positieve uitslag

Een positieve uitslag betekent dat er IgG-antistoffen tegen Ehrlichia zijn gevonden. Dat zegt dat je afweersysteem ooit contact heeft gehad met deze of een verwante bacterie, niet dat je nu ziek bent: de antistoffen kunnen vele maanden aantoonbaar blijven. Antistoffen tegen Ehrlichia en Anaplasma kruisreageren, dus bij iemand die nooit in de Verenigde Staten is geweest, past een positieve uitslag eerder bij contact met een verwante bacterie of bij een onterechte uitslag. Een recente infectie blijkt pas uit een duidelijke stijging in een tweede bloedafname 2 tot 10 weken later.

Negatieve uitslag

Een negatieve uitslag maakt een doorgemaakte infectie met Ehrlichia minder waarschijnlijk. In de eerste week van de klachten is IgG vaak nog niet aantoonbaar, dus een negatieve uitslag kort na het begin van de koorts sluit ehrlichiose niet uit. Bij koorts na een reis beslist de arts op het ziektebeeld, en niet op deze uitslag, of behandeling nodig is.

Bij een afwijkende uitslag

Bij passende klachten en een positieve uitslag laat de arts meestal een tweede bloedafname doen om een stijging aan te tonen, of een PCR op bloed, vaak in overleg met een arts-microbioloog. Of behandeling nodig is, hangt af van het ziektebeeld en de reis, niet van de uitslag alleen. Ehrlichiose is in Nederland niet meldingsplichtig.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

Voor deze antistoffen zijn geen afgesproken Nederlandse grenswaarden. Volgens het Amerikaanse CDC (Centers for Disease Control and Prevention) kan ehrlichiose niet met één antistofuitslag worden bevestigd; het sterkste bewijs is een duidelijke stijging tussen twee bloedafnames, en in de eerste week zegt een PCR op bloed meer. De meeste laboratoria kunnen de verschillende Ehrlichia-soorten niet van elkaar onderscheiden, en antistoffen tegen Ehrlichia en Anaplasma kruisreageren. Omdat de ziekte in Nederland niet voorkomt, zegt de uitslag alleen iets bij iemand die in een gebied is geweest waar de bacterie wel voorkomt.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

IgG-antistoffen blijven na contact vele maanden aantoonbaar en zeggen niets over een actieve infectie.
In de eerste week van de klachten is de uitslag vaak nog negatief.
Kruisreactie met antistoffen tegen Anaplasma en andere Ehrlichia-soorten komt voor.
Laboratoria gebruiken verschillende testen en afkapwaarden; uitslagen zijn niet zomaar onderling te vergelijken.

Voorbereiding

Laat het bloed bij voorkeur niet in de eerste week van de klachten afnemen; de antistoffen zijn dan vaak nog niet aantoonbaar.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Kan zinvol zijn bij koorts met hoofdpijn en spierpijn in de weken na een tekenbeet of een verblijf in het zuidoosten of midden-zuiden van de Verenigde Staten, het liefst met een tweede bloedafname enkele weken later. Niet zinvol bij mensen die niet in zo'n gebied zijn geweest, als algemene controle na een tekenbeet in Nederland, of bij mensen zonder klachten: een positieve uitslag is dan vrijwel altijd onterecht of het gevolg van een kruisreactie.

Hoe vaak komt het voor?

Humane monocytaire ehrlichiose komt in Nederland niet voor; de ziekte wordt vooral gemeld uit het zuidoosten en midden-zuiden van de Verenigde Staten, van de oostkust tot Texas. In Nederlandse teken komt wel de verwante bacterie Neoehrlichia mikurensis voor, in ongeveer 6 van de 100 teken. Die is in Europa een enkele keer bij mensen gevonden, vooral bij mensen met een ernstig verstoorde afweer.

RIVM; CDC (Verenigde Staten)

Nadelen en risico's

Bij iemand die niet in de Verenigde Staten is geweest, is een positieve uitslag bijna altijd onterecht en leidt die tot onnodige ongerustheid en onnodig vervolgonderzoek.
Een negatieve uitslag in de eerste week van de klachten kan onterecht geruststellen.

Laten testen