Uitleg

Mangaan (bloed): wat wordt er gemeten?

De analyse meet hoeveel mangaan er in je bloed zit. Mangaan is een spoorelement dat onderdeel is van een aantal enzymen en meehelpt bij de energiestofwisseling en het behoud van sterke botten. Je krijgt het binnen via volkoren graanproducten, noten, peulvruchten, groente en fruit; minder dan 10 procent van het mangaan uit voeding wordt opgenomen. Het lichaam scheidt mangaan vooral uit via de gal, dus de lever regelt de hoeveelheid.

Wat kan het signaleren?

Een ophoping van mangaan bij een ernstige leverziekte of bij langdurige sondevoeding via het infuus
Blootstelling via werk, bijvoorbeeld bij lassen of in de metaalindustrie

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

Mangaan (bloed) te hoog

Een verhoogde waarde komt zelden door voeding. Meestal gaat het om verminderde afvoer via de gal bij een leverziekte, om langdurige voeding via een infuus, of om inademing van mangaanhoudend stof of lasrook. Bij langdurig sterk verhoogde blootstelling kunnen klachten ontstaan die lijken op de ziekte van Parkinson, zoals traagheid, stijfheid en beverigheid, en ook stemmings- en geheugenklachten. Een licht verhoogde waarde bij iemand zonder klachten wijst daar niet op.

Mangaan (bloed) te laag

Een lage waarde is in Nederland nauwelijks van betekenis. Een mangaantekort door voeding is bij mensen vrijwel niet beschreven en er zijn geen klachten die er duidelijk bij horen. De waarde in bloed is bovendien een slechte afspiegeling van de hoeveelheid mangaan in de weefsels, dus een lage uitslag betekent niet dat je te weinig binnenkrijgt.

Bij een afwijkende uitslag

Bij een verhoogde uitslag kijkt de huisarts naar mogelijke bronnen, waaronder werk, supplementen en leverziekte, en laat de meting zo nodig herhalen. Bij aanhoudend hoge waarden of bij klachten volgt verwijzing naar een internist, neuroloog of bedrijfsarts.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

Mangaan in bloed zegt vooral iets bij blootstelling op het werk of als de afvoer via de gal verstoord kan zijn, zoals bij een ernstige leverziekte of langdurige voeding via een infuus. Bij mensen zonder zo'n situatie zegt een losse waarde weinig. Het meeste mangaan in het lichaam zit in de weefsels en niet in het bloed, waardoor een losse bloedwaarde weinig zegt over de voorziening. De uitslag zegt iets over blootstelling, niet over een stapeling die je met een kuur kunt wegnemen.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Mangaan zit vooral in rode bloedcellen; als er bij de afname cellen kapotgaan, valt de uitslag te hoog uit.
De bloedwaarde weerspiegelt de hoeveelheid mangaan in de hersenen en andere weefsels slecht.
Voor mangaan is te weinig bekend om een voedingsnorm vast te stellen; de Gezondheidsraad geeft alleen een adequate inname.
Er zijn geen afgesproken grenswaarden waarboven een uitslag als afwijkend geldt.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Zinvol bij een bekende blootstelling via werk of bij een medische situatie waarin de afvoer van mangaan verstoord kan zijn, zoals een ernstige leverziekte of langdurige voeding via een infuus. Dat onderzoek loopt via de behandelend arts. Bij mensen zonder klachten voegt de meting niets toe en is een laag of hoog getal geen reden om supplementen te gaan gebruiken of te stoppen.

Hoe vaak komt het voor?

Een mangaantekort komt in Nederland niet voor; de gemiddelde inname uit voeding is ruim voldoende. Te veel mangaan komt zelden voor en dan vooral via inademing op het werk of bij een ernstige leverziekte.

Voedingscentrum en RIVM Voedselconsumptiepeiling

Nadelen en risico's

Een lage uitslag kan ten onrechte tot het slikken van supplementen leiden, terwijl een mangaantekort in Nederland niet voorkomt.
Een licht verhoogde waarde zonder klachten kan leiden tot onnodige ongerustheid over hersenschade.

Laten testen

Mangaan (bloed) laten testen

Mangaan (bloed) zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.

Bloedafname
Mangaan
Mangaan in bloed; tekort of intoxicatie.
€ 69,00
Vingerprik
Mangaan
Mangaan in bloed; tekort of intoxicatie.
€ 69,00

Onderbouwing

Bronnen

Deze uitleg is gebaseerd op Nederlandse richtlijnen en onafhankelijke informatie. Het is algemene informatie en geen diagnose. Bespreek een afwijkende uitslag met je huisarts.

Meer over risico's en uitslagen

Meer uitleg

Andere analyses: Vitaminen, mineralen en aminozuren

Alle analyses