Bloedbeeld en bloedgroep · Bloed

MCV

De gemiddelde grootte van de rode bloedcellen; helpt de oorzaak van bloedarmoede te vinden (ijzergebrek of vitaminetekort).

In het kort

Gemeten in bloed
In 15 onderzoeken
Geen speciale voorbereiding

Uitleg

MCV: wat wordt er gemeten?

MCV (mean corpuscular volume) is het gemiddelde volume van een rode bloedcel, uitgedrukt in femtoliter. Bij ijzergebrek worden nieuwe rode bloedcellen kleiner dan normaal; bij een tekort aan vitamine B12 of foliumzuur juist groter. Het MCV zegt op zichzelf weinig; het krijgt betekenis in combinatie met het hemoglobine en het ferritine, zoals de NHG-Standaard Anemie voorschrijft.

Wat kan het signaleren?

Bloedarmoede door ijzergebrek of door thalassemie (kleine cellen, laag MCV)
Tekort aan vitamine B12 of foliumzuur (grote cellen, hoog MCV), soms al voordat er bloedarmoede is
Regelmatig alcoholgebruik en sommige leverziekten (hoog MCV)

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

MCV te hoog

Een verhoogd MCV betekent dat de rode bloedcellen gemiddeld groter zijn dan normaal. De bekendste oorzaak is een tekort aan vitamine B12 of foliumzuur, bijvoorbeeld door een maagaandoening, een veganistisch eetpatroon of medicijnen zoals metformine en maagzuurremmers. Een licht verhoogd MCV komt ook vaak door regelmatig alcoholgebruik, een leverziekte, een te traag werkende schildklier of medicijnen zoals hydroxycarbamide, methotrexaat en sommige anti-epileptica. Ook veel jonge rode bloedcellen (reticulocyten) na bloedverlies of bij versnelde afbraak maken het MCV hoger. Bij een sterk verhoogd MCV samen met een verlaagd hemoglobine en afwijkende witte bloedcellen of bloedplaatjes kan een beenmergaandoening meespelen; dat is zeldzaam en de huisarts onderzoekt dat verder.

MCV te laag

Een verlaagd MCV betekent kleine rode bloedcellen. Samen met een verlaagd hemoglobine en een laag ferritine past dat bij bloedarmoede door ijzergebrek, de meest voorkomende oorzaak. Is het ferritine normaal, dan kan het gaan om dragerschap van thalassemie (een erfelijke hemoglobineafwijking die vooral voorkomt bij mensen met voorouders uit het Middellandse Zeegebied, Afrika, Azië, het Midden-Oosten of het Caraïbisch gebied) of om bloedarmoede bij een chronische ontstekingsziekte. Bij thalassemiedragerschap geeft het lage MCV meestal geen klachten en heeft ijzer slikken geen zin. Een licht verlaagd MCV bij een normaal hemoglobine betekent vaak nog niets; de huisarts kijkt dan naar het ferritine.

Bij een afwijkende uitslag

Bij een laag MCV kijkt de huisarts naar het ferritine en behandelt bij ijzergebrek de oorzaak; bij ijzergebrek boven de 50 jaar volgt onderzoek van maag en darm. Bij een hoog MCV laat de huisarts meestal vitamine B12, foliumzuur, reticulocyten en LDH bepalen en vraagt naar alcoholgebruik en medicijnen. Bij een onverklaard sterk afwijkend MCV met andere afwijkingen in het bloedbeeld overlegt de huisarts met een internist of hematoloog.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

Het MCV wordt door de bloedcellenteller nauwkeurig gemeten. Volgens de NHG-Standaard Anemie is het MCV alleen samen met het ferritine bruikbaar om de oorzaak van bloedarmoede te bepalen: vrijwel iedere bloedarmoede begint met een normaal MCV en sommige oorzaken geven zowel een laag als een normaal MCV. Een normaal MCV sluit ijzergebrek of een vitaminetekort dus niet uit, zeker niet als beide tegelijk bestaan.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Een gecombineerd tekort (bijvoorbeeld ijzer en vitamine B12) kan elkaar opheffen, zodat het MCV normaal lijkt.
Na een recente bloeding of bij versnelde afbraak van rode bloedcellen verhogen de jonge cellen (reticulocyten) het MCV tijdelijk.
Alcoholgebruik, leverziekte, een trage schildklier en medicijnen zoals methotrexaat, hydroxycarbamide en anti-epileptica verhogen het MCV zonder vitaminetekort.
Bloed dat lang onderweg is naar het laboratorium (langer dan een dag, zeker bij warmte) laat de cellen zwellen, waardoor het MCV iets hoger uitvalt.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

Zinvol als onderdeel van het bloedbeeld bij (vermoeden van) bloedarmoede, bij een vegetarisch of veganistisch eetpatroon, bij maag- of darmziekten, bij regelmatig alcoholgebruik en bij mensen uit een risicogroep voor thalassemie. Los van het hemoglobine en het ferritine heeft het MCV weinig waarde; het is een hulpwaarde, geen test op zichzelf.

Hoe vaak komt het voor?

Bloedarmoede wordt in de huisartsenpraktijk bij ongeveer 9 op de 1000 mensen per jaar vastgesteld; bij de helft is ijzergebrek de oorzaak (laag MCV) en bij ongeveer 2 op de 1000 per jaar een tekort aan vitamine B12 of foliumzuur (hoog MCV). Naar schatting 1 op de 100 Nederlanders is drager van een hemoglobineafwijking zoals thalassemie, wat een laag MCV geeft zonder ijzergebrek.

NHG-Standaard Anemie (M76)

Nadelen en risico's

Een licht afwijkend MCV bij een normaal hemoglobine is meestal onschuldig, maar kan zonder de andere waarden tot onnodige ongerustheid of onnodig ijzergebruik leiden.

Laten testen

MCV laten testen

MCV zit in deze onderzoeken. Je bestelt online en laat het bloed afnemen op een priklocatie of neemt het monster thuis af.

Bloedafname
Algemene Gezondheid Checkup
Met deze Gezondheidscheck-up krijgt u een gedetailleerd inzicht in uw algehele gezondheid en welzijn.
€ 125,00
Bloedafname
Bloedbeeld
Bloedbeeld; volledige analyse van bloedcellen voor detectie van bloedarmoede en infecties.
€ 19,00
Bloedafname
Bloedbeeld Uitgebreid (CBC)
Bloedbeeld Uitgebreid; standaard bloedbeeld plus gedetailleerde witte bloedcel analyse.
€ 27,00
Bloedafname
PhenoAge
PhenoAge Biologische Leeftijd Test; bepaal je biologische leeftijd met 9 standaard bloedwaardes.
€ 85,00
Bloedafname
InsideTracker
InsideTracker Bloedanalyse: analyseer 48 biomarkers voor complete gezondheidsoptimalisatie en gepersonaliseerde aanbevelingen.
€ 335,00
Bloedafname
Duursport
Volledig bloedbeeld, ijzerstatus (ferritine, transferrine), nierfunctie, leverfunctie, testosteron en hs-CRP. Voor atleten en duursporters.
€ 203,00
Bloedafname
Algemeen Bloedonderzoek (Basis)
Hemoglobine, MCV, TSH, fT4, eGFR, kreatinine, ALAT, ASAT, natrium en kalium. Algemene gezondheidscheck van nier, lever en schildklier.
€ 125,00
Bloedafname
Algemeen Bloedonderzoek (Uitgebreid)
Uitgebreid bloedonderzoek naar bloedbeeld, schildklier, nier- en leverfunctie, glucose, ontstekingswaarden en cholesterol.
€ 215,00
Bloedafname
Vermoeidheid Basis
Vitamine D, B12, TSH, fT4, glucose, hemoglobine, MCV, ijzer en magnesium. Test meest voorkomende oorzaken van vermoeidheid.
€ 116,00

Hoe betrouwbaar is de test?

MCV