Uitleg

Mycoplasma pneumoniae IgG: wat wordt er gemeten?

Mycoplasma pneumoniae is een bacterie die luchtweginfecties geeft, van een milde griepachtige ziekte met een droge, aanhoudende hoest tot een longontsteking. Na een infectie maakt het afweersysteem eerst IgM-antistoffen en 2 tot 3 weken later IgG-antistoffen aan, die langer dan een jaar aanwezig kunnen blijven. Deze test meet die IgG-antistoffen. Een doorgemaakte infectie beschermt volgens de LCI-richtlijn niet tegen een nieuwe infectie.

Wat kan het signaleren?

Een eerder doorgemaakte infectie met Mycoplasma pneumoniae
Samen met IgM en een tweede bloedafname: een aanwijzing dat recente luchtwegklachten door deze bacterie kwamen

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

Positieve uitslag

Een positieve uitslag betekent dat je ooit een infectie met Mycoplasma pneumoniae hebt gehad. Dat komt veel voor: volgens de LCI-richtlijn heeft 20 tot 50 procent van de gezonde kinderen positieve antistoffen. Een losse IgG zegt niet wanneer de infectie was en verklaart dus niet zonder meer klachten van nu. Een duidelijke stijging tussen twee bloedafnamen met 1 tot 2 weken ertussen kan wel wijzen op een recente infectie; bij een nieuwe infectie maakt het lichaam soms alleen IgG aan.

Negatieve uitslag

Een negatieve uitslag betekent dat er geen IgG-antistoffen zijn gevonden. In de eerste weken van een infectie is IgG nog niet aantoonbaar, omdat het pas 2 tot 3 weken na IgM verschijnt; een negatieve uitslag sluit een recente infectie dus niet uit. Na lange tijd kunnen de antistoffen ook weer verdwijnen.

Bij een afwijkende uitslag

Bij een positieve IgG met klachten beoordeelt de huisarts de klachten en kan na 1 tot 2 weken opnieuw antistoffen laten bepalen of een PCR laten doen. Of antibiotica nodig zijn, hangt af van de klachten en het lichamelijk onderzoek, niet van de antistoffen alleen. Een Mycoplasma pneumoniae-infectie is niet meldingsplichtig; alleen bij meerdere gevallen in een instelling kan een melding aan de GGD nodig zijn.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

Volgens de LCI-richtlijn is een PCR op slijm uit de luchtwegen (sputum of een keeluitstrijk) de beste manier om een infectie op dit moment aan te tonen. Antistoffen zijn lastig te duiden, omdat ze veel voorkomen bij gezonde mensen en lang aanwezig blijven, en omdat het patroon verandert naarmate iemand vaker een infectie heeft gehad. Een losse IgG-uitslag zegt daarom weinig; herhaling na 1 tot 2 weken kan soms helpen.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Een losse IgG zegt niet wanneer de infectie was.
In de eerste weken van de klachten is IgG vaak nog niet aantoonbaar.
Positieve antistoffen komen veel voor bij gezonde mensen, vooral bij kinderen.
Na een bloedtransfusie of toediening van immunoglobulinen kunnen antistoffen van donoren tijdelijk worden meegemeten.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

De uitslag zegt vooral iets samen met IgM en een tweede bloedafname, bij een langdurige hoest of een longontsteking waarvan de oorzaak onduidelijk is. Bij klachten die net zijn begonnen, zegt een PCR op slijm uit de luchtwegen meer. Bij mensen zonder klachten verandert een positieve IgG niets, omdat antistoffen veel voorkomen.

Hoe vaak komt het voor?

Mycoplasma pneumoniae is in Nederland een van de meest voorkomende bacteriële verwekkers van luchtweginfecties en longontsteking. Ongeveer elke 4 tot 7 jaar is er een golf met meer infecties; in de winter van 2023 op 2024 steeg het aantal positieve laboratoriumuitslagen van 24 per week in oktober naar 186 per week in december, het hoogste sinds 2005. De meeste infecties komen voor bij kinderen en jongvolwassenen van 5 tot 20 jaar.

LCI-richtlijn Mycoplasma pneumoniae-infectie; RIVM (virologische weekstaten 2023-2024)

Nadelen en risico's

Een positieve IgG kan ten onrechte worden gezien als verklaring voor langdurige klachten, terwijl die vaak bij een oude infectie hoort.
Een negatieve IgG in de eerste weken van de klachten kan ten onrechte geruststellen.

Laten testen