Uitleg

Mycoplasma hominis PCR (urine): wat wordt er gemeten?

Mycoplasma hominis is een kleine bacterie zonder celwand die bij veel gezonde mensen in de geslachtsorganen voorkomt zonder klachten te geven (dragerschap). De bacterie kan via seks worden overgedragen, maar wordt niet tot de soa's gerekend, omdat niet is aangetoond dat ze bij volwassenen ziekte veroorzaakt. Bij vrouwen komt ze vooral in grotere hoeveelheden voor bij bacteriële vaginose (een verstoring van de normale bacteriën in de vagina). De PCR zoekt naar erfelijk materiaal van de bacterie in de eerste portie urine en zegt niet of de bacterie klachten geeft.

Wat kan het signaleren?

Aanwezigheid van Mycoplasma hominis in de plasbuis; meestal gaat het om dragerschap zonder klachten

Uitslag

Wat betekent de uitslag?

Positieve uitslag

Een positieve uitslag betekent dat de bacterie aanwezig is. Dat komt vaak voor bij mensen zonder klachten en betekent meestal geen ziekte. Volgens een standpunt van de Europese soa-richtlijnredactie (IUSTI, 2018) is er geen goed bewijs dat Mycoplasma hominis bij volwassen mannen of niet-zwangere vrouwen een ontsteking of onvruchtbaarheid veroorzaakt, en is niet aangetoond dat behandeling meer goed dan kwaad doet. Behandeling van een positieve uitslag zonder klachten is daarom niet nodig. Bij mannen weerspiegelt een positieve uitslag volgens die aanbeveling vaak de bacteriën van een vrouwelijke partner.

Negatieve uitslag

Een negatieve uitslag betekent dat de bacterie niet is gevonden. Omdat Mycoplasma hominis ook bij gezonde mensen voorkomt en geen bewezen ziekteverwekker is, heeft een negatieve uitslag weinig betekenis voor je gezondheid. Klachten van de plasbuis worden met deze uitslag niet verklaard of uitgesloten; daarvoor zijn tests op onder meer chlamydia, gonorroe en Mycoplasma genitalium bedoeld.

Bij een afwijkende uitslag

Bij een positieve uitslag zonder klachten is volgens de Europese aanbeveling geen behandeling of controle nodig. Bij klachten zoekt de huisarts eerst naar andere oorzaken, zoals chlamydia, gonorroe, trichomonas of bij vrouwen bacteriële vaginose. Mycoplasma hominis is niet meldingsplichtig.

Betrouwbaarheid

Hoe betrouwbaar is de test?

De PCR toont de bacterie betrouwbaar aan, maar een positieve uitslag maakt geen onderscheid tussen dragerschap en een infectie die klachten geeft. Mycoplasma hominis is geen bewezen ziekteverwekker: het bewijs dat deze bacterie een plasbuisontsteking of andere klachten veroorzaakt, is onvoldoende. Daardoor zegt een positieve uitslag weinig, zowel bij mensen zonder klachten als bij mensen met klachten.

Wat kan de uitslag beïnvloeden?

Een positieve uitslag zegt niet of de bacterie klachten veroorzaakt; ook veel mensen zonder klachten dragen de bacterie.
Bij mannen wordt de bacterie volgens de Europese aanbeveling niet in verband gebracht met een plasbuisontsteking.
Mycoplasma hominis is van nature ongevoelig voor een deel van de gangbare antibiotica en verdwijnt na behandeling vaak niet blijvend.
Als je korter dan 1 uur vóór de afname hebt geplast, of meer dan het eerste deel van de straal opvangt, is het monster verdund en kan de test een infectie missen.

Voorbereiding

Vang de urine op als je minstens 1 uur niet hebt geplast.
Vang alleen het eerste deel van de plas op, niet het middelste deel.

Voor wie

Voor wie is de test zinvol?

Zinvol voor

De uitslag verklaart klachten meestal niet, omdat de bacterie ook bij veel gezonde mensen voorkomt. Klachten van de plasbuis passen vaker bij chlamydia of gonorroe, en bij klachten die langer dan 4 weken aanhouden bij Mycoplasma genitalium. Voor vragen over zwangerschap of vruchtbaarheid is dit onderzoek niet geschikt.

Hoe vaak komt het voor?

Hoe vaak Mycoplasma hominis in Nederland voorkomt, is niet bekend, omdat er niet standaard op wordt getest. In internationaal onderzoek met PCR werd de bacterie gevonden bij 3 tot 15 procent van de seksueel actieve vrouwen die niet zwanger waren. Bij mannen die een soa-kliniek bezochten was dat 2 tot 4 procent; de meeste mensen met de bacterie worden niet ziek.

Horner e.a., European STI Guidelines Editorial Board (IUSTI), 2018

Nadelen en risico's

Een positieve uitslag kan leiden tot onnodige behandeling met antibiotica, met kans op bijwerkingen en op resistentie bij deze bacterie en bij andere bacteriën, waaronder verwekkers van echte soa's.
Een positieve uitslag kan ten onrechte het idee geven dat je een soa hebt, met ongerustheid of spanningen in een relatie als gevolg.

Laten testen